بسته بودن دستها در حال نماز
بسته بودن دستها در حال نماز
پرسش 11:
چرا شيعه با دست باز نماز ميخواند ولي اهل تسنن دستها را روي هم ميگذارند؟
پاسخ:
در فقه شيعه اماميه ثابت و مسلم است که رسول خداصلي الله عليه وآله وسلم و ائمه معصومينعليهم السلام درحال نماز دست روي دست نگذاشتهاند، و در روايات اهل بيتعليهم السلام از آن نهي شده و در روايتي از امام باقرعليه السلام است که به شخصي فرمود:
دست روي دست نگذار زيرا اين کار را مجوس انجام ميدهند. [1] .
بلکه از روايات استفاده ميشود که مستحب است در حال ايستادن، دستها را روي رانها بگذارند، بنابراين در حال نماز دستها را روي هم گذاشتن - به طوري که غير شيعه ميگذارد جايز نيست و اگر بقصد اينکه اين عمل جزء نماز است انجام دهند - موجب بطلان نماز ميشود ولي اهل سنّت في الجمله آن را جايز ميدانند، هرچند بين آنها در جزئيات آن اختلاف وجود دارد، اکثر آنها مستحب ميدانند که در حال نماز دست راست را روي بازوي (ذراع) دست چپ بگذارند
در هر يک از «صحيح بخاري» [2] و صحيح مسلم يک باب مربوط به اين موضوع وجود دارد و هر کدام تنها يک روايت نقل کردهاند و در آن نسبت داده شده که رسول اللَّه صلي الله عليه وآله وسلم در حال قرائت دست راستش را روي دست چپ گذاشته است. [3] .
بعضي گفتهاند: قبل از رکوع و بعد از رکوع کف دست راست را روي دست چپ، بالاي سينه (روي سينه) بگذارند، بعضي گفتهاند: زير شکم (زير ناف) بگذارند. [4] و دست روي دست گذاشتن را اظهار ادب و خضوع و تذلّل براي خدا ميدانند. لذا بعضي از آنها گفتهاند: دست بر سينه گذاشتن - به گونهاي که در نماز به سينه ميگذارند - در غير نماز و براي غير خدا جايز نيست. [5] و بعضي گفتهاند: دست روي سينه گذاشتن براي حفظ و نگهداري قلب است که در موقع ترس مضطرب ميشود. [6] و مالکيها مانند شيعه با دست باز نماز ميخوانند [7] .
[1] ولا تکفّر فانّما يصنع ذلک المجوس» (وسائل الشيعة، ب 15، ابواب قواطع الصلاة، ح3.).
[2] صحيح بخاري،کتاب الاذان، ص120، باب87، وضع اليمني علي اليسري في الصلاة، ح740 وصحيح مسلم، کتاب الصلاة ص205، ح401.
[3] عن ابي حازم عن سهل بن سعد قال: کان الناس يؤمرون ان يضع الرجل يده اليمني علي ذراعه اليسري في الصلاة، قال ابو حازم لا اعلمه اِلا ينَمِي ذلک إلي النبي صلي الله عليه وآله وسلم و قال اسماعيل: ينُمي ذلک و لم يقل يَنمِي.
صحيح مسلم، کتاب الصلاة، ص 205، باب 15، وضع يده اليمني علي اليسري بعد تکبيرة الاحرام تحت صدره، ح401، وائل بن حجر انّه رأي النبي صلي الله عليه وآله وسلم رفع يديه حين دخل في الصلاة کبّر ثمّ التحف بثوبه ثم وضع يده اليمني علي اليسري....
[4] تحفة الاخوان بن باز، ص82، سؤال 25.
ولي در الفقه علي المذاهب الاربعه ج1، «وضع اليد اليمني علي اليسري» أقوال را بگونه ديگر نقل کرده است.
[5] کتاب: فضل المدينة، تأليف عبدالمحسن بن حمد العباد، ص43.
[6] الفقه علي المذاهب الاربعة، ج 1، «وضع اليد اليمني علي اليسري» ص231.
[7] الفقه علي المذاهب الاربعة، ج 1، ص 231.