يک مناظره مفصل
از مناظرهاي که اينجانب در همين راستا با يکي از آنها داشتم بياساس بودن جهت اول و دوم روشن ميشود و آن چنين بود:
در مسجد النّبي صلي الله عليه وآله وسلم شاهد بودم که يکي از مسئولين محترم ايران وارد مسجد شد. ايرانيها که او را ديدند صدا به صلوات بلند کردند، مأمورين آنها را محاصره و از فرستادن صلوات جلوگيري نمودند، يک نفر از آنها به اينجانب گفت: اين عمل حرام است، چرا جلوگيري نميکنيد و نميگوييد؟
گفتم: نگو حرام است، بگو موجب حواسپرتي نمازگزاران ميشود، موجب برهم خوردن نظم و آرامش سايرين ميشود، وما «روحانيون» تذکر دادهايم که در چنين مکانهاي عمومي و شلوغ - که هر کس مشغول عبادت و دعا و قرآن و زيارت است - چنين اعمالي صحيح نيست.
گفت: نه اين عمل و اينگونه صلوات فرستادن خلاف شرع وحرام است، زيرا که خداوند فرموده است:
إِنَّ الَّذِينَ يَغُضُّونَ أَصْوَاتَهُمْ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ أُولَئِکَ الَّذِينَ امْتَحَنَ اللَّهُ قُلُوبَهُمْ لِلتَّقْوَي [1] .
آنان که با صداي آرام وآهسته نزد رسول خدا سخن گويند، آنها هستند که در حقيقت خدا دلهايشان را براي مقام رفيع تقوي آزموده است.
گفتم: اوّلاً: اين آيه مبارکه در مقام بيان امر اخلاقي است و خداوند متعال مسلمانان را ترغيب ميکند به رعايت ادب نسبت به رسول اللَّه صلي الله عليه وآله وسلم و اينکه اشخاص نادان و بيادب با داد زدن آسايش آن حضرت را سلب نکنند و مربوط به جايي است که افراد در مقابل رسول اکرم صلي الله عليه وآله وسلم مجادله و گفت و گو ميکردند و گاهي صداي خود را در مقابل نبي اکرم صلي الله عليه وآله وسلم بلند ميکردند اما صلوات فرستادن، تکريم رسول خدا است نه مجادله با او. لذا اين آيه شامل صلوات فرستادن نميشود.
ثانياً: اگر اين آيه دلالت بر حرمت داد زدن و صدا بلند کردن دارد چرا شما رعايت نميکنيد؟ أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنسَوْنَ أَنفُسَکُمْ؛ [2] «آيا مردم را به نيکي فرمان ميدهيد و خود را فراموش ميکنيد.»
ثالثاً: آيه مبارکه فرموده است: نزد رسول اللَّه صلي الله عليه وآله وسلم آهسته صحبت کنيد: «عند رسول اللَّه» و قدر مسلّم از اين جمله، اطراف مرقد شريف، مانند روضه مقدّسه و بالاي سر و سمت چپ مرقد شريف است و شامل قسمتهايي که از مرقد مطهّر فاصله دارد نميشود.
گفت: ما رعايت ميکنيم وآهسته دعا ميخوانيم وآهسته حرف ميزنيم.
گفتم: خير، رعايت نميکنيد، مگر نيست که مرتّباً مؤذّن با چند بلندگو فرياد مي زند، خصوصاً وقتي اقامه ميگويد و وقتي که ميگويد «الصلاة علي الأموات» (نماز بر مردهها)، همچنين امام جماعت و مأمومين با صداي بلند آمين ميگوييد بطوري که صداي شما در خارج از مسجد هم ميرود و حال اينکه ميتوانيد همه اينها را آهسته بگوييد.
گفت: ما دعا ميکنيم.
گفتم: اوّلاً: براي نماز مردههايتان داد ميزنيد «الصلاة علي الأموات» و اين عبارت، دعا نيست.
ثانياً: اگر «آمين» دعا است و مانعي ندارد، صلوات نيز دعا است.
ثالثاً: طبق آيات قرآن و روايات، مناسب است که دعا را آهسته بخوانند و شما با گفتن «آمين» بر خلاف آيات قرآن و برخلاف دستور رسول اللَّه صلي الله عليه وآله وسلم عمل ميکنيد، همچنين بر خلاف گفته مفتي عام خود «عبداللَّه بن باز» عمل ميکنيد.
در اينجا سخت ناراحت شد و عدّهاي عرب و ايراني دور ما حلقه زده بودند و گوش ميدادند.
گفت: ما بر خلاف کدام آيه و روايت عمل ميکنيم؟
گفتم بر خلاف آيه مبارکه:
اُدْعُوا رَبَّکُمْ تَضَرُّعاً وَخُفْيَةً إِنَّهُ لَا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ [3] .
خداي خود را به تضرّع و زاري و به صداي آهسته بخوانيد که خداوند هرگز تجاوزکاران را دوست نميدارد.
و بر خلاف آيه مبارکه:
وَاذْکُرْ رَبَّکَ فِي نَفْسِکَ تَضَرُّعاً وَخِيفَةً وَدُونَ الْجَهْرِ مِنْ الْقَوْلِ بِالْغُدُوِّ وَالْآصَالِ. [4] .
که خطاب به رسول اللَّه صلي الله عليه وآله وسلم است:
ياد کن خداي خود را در دل خود، با تضرّع و زاري و پنهاني و بي آنکه صدا بلند کني و در صبح وشام ياد کن.
نيز در کتابهاي مورد قبول شما روايت است که: مردم با صداي بلند دعا ميخواندند و ذکر ميگفتند، رسول اللَّه صلي الله عليه وآله وسلم فرمود: أيُّها النّاس، بخود آييد (فکر کنيد) ناشنوا و غايب را که نميخوانيد، بلکه کسي را ميخوانيد که شنوا و نزديک و با شما است- [5] يعني اي مردم آهسته دعا کنيد، خداوند ناشنوا نيست، خداوند دور و غايب نيست.
در روايات شيعه نيز آمده است که حضرت فرمود:
بهترين دعا و ذکر دعايي است که در خفا و به طور پنهاني انجام شود و بهترين روزي آن است که به اندازه کفاف باشد [6] .
گفت: من اينها را نميدانم، فقط ميدانم که رسول اللَّه صلي الله عليه وآله وسلم دستور داده است «آمين» را با صداي بلند بگوييد.
گفتم: يعني رسول اللَّه صلي الله عليه وآله وسلم بر خلاف آيات قرآن و بر خلاف دستور خودش که فرمود: «آهسته دعا کنيد، خدا کَر و غايب نيست» دستور داده است؟ همچنين مفتي بزرگ شما «عبداللَّه بن باز» که عموماً قبولش داريد مگر در کتابش نگفته است: ذکر گفتن با صداي بلند و دسته جمعي بدعت است؟ [7] .
اکنون بگو بدانم، آيا اين همه داد زدنها با بلندگوهاي متعدّد و اين گفتن آمين با صداي بلند و دسته جمعي بدعت نيست؟ برخلاف آيات قرآن و بر خلاف سنت و دستور رسولاللَّه صلي الله عليه وآله وسلم نيست؟ بر خلاف گفته مفتي خودتان، بن باز نيست؟ اما صلوات فرستادن دسته جمعي شيعيان آن هم در يک واقعه استثنايي بدعت است و بر خلاف قرآن و سنّت است؟
صحبت که به اينجا رسيد با ناراحتي دستش را از دست من کشيد واز بين جمعيت با سرعت خارج شد.
[1] سوره حجرات / 3.
[2] سوره بقره / 44.
[3] اعراف / 55.
[4] سوره اعراف / 205.
[5] عن أبي موسي، قال: کُنّا مَعَ النَّبِي صلي الله عليه وآله وسلم في سَفَرٍ، فَجَعَلَ النَّاسُ يَجْهَرونَ بالتَکبِير: فقال النَّبي صلي الله عليه وآله وسلم: «أيّها النّاسُ، اِربَعُوا عَلي أنْفُسِکُم، اِنّکُمْ لَيْسَ تَدْعُونَ اَصَمَّ ولا غائباً، اِنَّکُمْ تَدْعُونَ سَميعاً قريباً وَهُوَ مَعَکُم» (صحيح مسلم، کتاب الذکر والدعاء والتوبة، باب 13: استحباب خفض الصوت بالذکر، ح 3703 - والمصباح المنير، ص 481 نقلاً عنه و عن فتح الباري).
[6] خير الدعاء (الذکر) الخفي وخير الرزق مايکفي: (نور الثقلين، ج 3، ص321).
[7] تحفة الإخوان، تأليف: عبداللَّه بن باز، ص 134.
آیا بلند فرستادن صلوت کنار قبر رسول اکرم گناه دارد؟